NUKU’ALOFA: Ongoongo mei he Fale Alea ‘o Tonga´ ‘aneafi ‘a ia ko e ngaahi tu’utu’uni mo e ngaahi regulation ne fakahū mai ki he Fale Alea´ hili ia hono fakafoki mai mei he Komiti Lao ‘a e Fale Alea´, pea na’e hangē ‘oku ‘i ai ha feta’emahinoaki ai, ki he me’a ke hoko atu ki ai´. Pea na’e iku ‘o toe fakafoki e tu’utu’uni´ ki he Komiti Kakato´.
Pea koe tu’unga ia he taimi ni. Kā ne ‘i ai e tālanga ‘a e Fale´ ‘aneafi ‘o felave’i mo e laiseni e ngaahi pisinisi mo ‘enau ngaahi totongi´.
Na’e tukuhifo foki e Tu’utu’uni´ ki he ngaahi fees mo e laiseni pisinisi ‘aneafi ‘e he kau Fakafofonga e Kakai´ mo ‘enau hoha’a ki he tu’unga ‘oku ‘i ai e fo’i laiseni pē ‘e taha kae fa’o kotoa ki ai e ngaahi pisinisi kātoa pē, kae tautautefito eni ki he kakai pisinisi mei muli ‘oku fo’i laiseni pē ‘e 1 kae ‘i ai ‘ene pisinisi ‘a’ana ‘e 10 tupu he taimi tatau ‘i Tonga ni mo e ‘out motu´. Pea ‘oku kei tu’u te’eki ai ‘osi e tipeiti ki ai´.
Kā ‘oku ‘i ai e me’a mahu’inga ia heni ke fakakau atu he tipeiti´, ‘a e taimi ‘oku fakahū atu ai ha kole laiseni, ko e hā e taimi tatali´? Ko e taimi ‘oku laiseni ai pea toe fakafoou?
Ko e hā e tokoni ‘oku fai mei he pule’anga ki he kau pisinisi Tonga´? Na’e fai ‘ane fē tokoni ko ia´?
Ko e hā e taumu’a ‘o ha pisinisi ‘a ha Tonga? Ko e hā ha taumu’a ha pisinisi ha famili Tonga? Ko e hā ha taumu’a ha Siasi ‘i Tonga ni ke ne fai ha pisinisi? Fēfē e taumu’a ‘oha toko taha nofo mai ki Tonga ‘ikai ko ha Tonga?
Ko e hā e faotngia e Minisitā ki ha pisinisi?
Ko e hā e fatongia ‘o ha CEO ki ha pisinisi ‘i Tonga ni?
‘Oku fiema’u ke ‘oua ‘e filifilimanako e Minisita pē CEO ha taimi kae tu’u ma’u pē ‘i loto pea tatau e lao´ ki he toko taha kotoa pē ‘oku ne fai ha pisinisi ‘i Tonga ni.
Ko e hā e ngaahi fiema’u mei he Potungaue Leipa´ ke ‘oange pea toki lava ke lesisita ha’ate pisinisi? ‘E lava e pisinisi ‘o lele ta’e laiseni ‘i Tonga ni?
Ko e hā leva e taumu’a ‘oku fiema’u ai ‘ehe Pule’anga ke laiseni ha pisinisi ‘i Tonga ni pea toki kamata?
Ko hai ‘oku penefiti taha mei he pisinisi ‘a e kakai ‘i Tonga ni? Makehe mei he toko taha oku ha’ana e pisinisi´?
Ko e hā nai ‘oku fu’u mahu’inga ai ke hanga ‘e he pule’anga´ ‘o fili mai ha Minisitā taukei ki he potifolio taki taha ‘i he ngaahi potungaue taki taha ‘a e puleanga´? Ko e hā hono mahu’inga´? Ko e hā nai hono mahu’inga ke fili mai ha Minisitā ki he potungaue kotoa pē ‘i Tonga ni ‘oku ne ‘ilo’i lelei e lao mo e me’a ke fai he potungaue ko ia´?
‘Oku toe mahu’inga foki ke toe fili mo ha CEO ‘oku ne ‘ilo e me’a ke fai pea toe ‘I ai ‘ene taukei, vīsione loloto, toe poto hono fakamatala’i pea toe poto hono fai e ngāue ko ia ‘oku ne fakamatala’i´ ko e ‘uhinga pē ko e lahi e mole ‘i he pa’anga tukuhau e kakai´ he lahi e ngaahi fehalaaki ‘oku fai ‘ehe kau ngāue´, kau Taki he ngaahi potungaue lahi e pule’anga´ pea ‘oku hoko ia ko e fakamasiva lahi ‘aupito ki he kakai totongi tukuhau ‘o e fonua´.
He’e malava ke hoko e pulengāue´ mo e Taki he potungaue taki taha ko e tapuaki ki he kakai ‘o e fonua´ pea ‘i he taimi tatau ‘e toe lava pē ia ke hoko e taki ko ia´ ko e fakamasiva lahi ki he kakai totongi tukuhau ‘o e fonua´ mo hono kakai´.
