Pule’anga Fakamole Lahi Taha Eni

Date:

- Advertisement -

Ko e Pule’anga fakamole lahi taha eni ‘i loto ‘i he māhina pē ‘e 7 meimei 8. Kuo mole atu e laulau miliona mei he pa’anga tukuhau e kakai´ ‘o makatu’unga he ngaahi faitu’utu’uni hala mo ikai ke nau muimui ki he lao mo e Konusitūtone ‘o Tonga´

‘Oku fehangahangai e Pule’anga ‘o Lord Fakafanua´ mo e ngaahi faingatā’ia fakapa’anga lahi ‘aupito he ‘oku lolotonga nounou ‘aki pē patiseti´ ia ‘aki e $38 miliona he ko e patiseti fe’amokaki.

Pea ko e ma’olunga taha eni he hisitolia ‘o e Pule’anga Tonga´ he kuo a’u ‘etau inflation, pe ko e hiki ‘o e totongi koloa´, ki he 9.3 %. Ko e ma’olunga taha eni ha toe pule’anga kuo hoko ki ai, pea a’u ki he Pasifiki´ fakakātoa ‘oku ma’olunga taha pē ‘a Tonga ni ‘i he Pule’anga ko eni´ ko e 9.3% ‘a e inflation.  Pea kuo a’u ‘etau energy cost ki he 41% he taimi ni. Ko ‘etau transport cost kuo hiki hake ki he 23% pea toe hiki mo e mamafa e uhila´ ‘aki e 41.3 %.

‘Oku tau ‘alu ke toe faingatā’ia ange ‘a e ngaahi famili´ ke ma’u ha me’a ke nau ma’u me’atokoni mo fafanga ‘enau fanau´ he kuo hiki e koloa´ mo e me’a kotoa pē ki ‘olunga kae kei kovi pe ‘enau ngaahi vāhenga he pule’anga´ mo e ngaahi kautaha taautaha´.

‘Oku hoko eni ko e me’a fakamamahi ki he kakai ‘o e fonau´ he tu’unga kovi kuo tau a’usia he fo’i mahina ko eni ‘e 7 meimei 8 kuo hoko mai ai e pule’anga ko eni´ pea ‘oku fakatupu fifili ki he kakai ‘o e fonua´.

‘I he taimi tatau ‘oku kei hangē pē folau e kau Minisitā mo ‘enau fakamoleki e pa’anga tukuhau e kakai´ he ngaahi folau ia ‘oku ‘ikai ke totonu ke fai kā ‘oku fai pē ia ko e ‘uhinga´ ko e fakalahilahi ‘enau vahenga´ ki ai.

‘I he taimi tatau ne fakahā ‘e Tongatapu 5 he Fale Alea´ ne ‘i ai e kau folau e Pule’anga 2024 ne totongi ai e toko 26 kā na’e toko 20 pē kau folau mamata sipoti ki tu’apule’anga´ pea ne ‘osi miliona tupu pē fo’i folau ko ia´ – tānaki e tikite vakapuna, kai, nofo hotele mo e ngaahi fakamole kehe ki he folau´.

Kā na’e feinga foki ‘a Lord Fakafanua ke fakahā ‘aneafi he Fale Alea ko e lipooti ‘atita´ ko e lipooti ia e ta’u 2021, 2022, 2023, 2024 ko ā. ‘O hange ‘oku ne feinga ke ‘oua ‘e alea’i. Kā ne fokotu’u atu ‘e Tongatapu 7 ke tukuhifo ki he ngaahi komiti´ ke nau ngāue ki ai. Pehe kia Tongatapu 5, mo Tongatapu 4.

Ne fakahā ‘ehe ‘Eiki Palēmia ia ko e lipooti ‘atita ia ko e ‘omai pe ia ki he Sea ‘o e Fale´ mo e Sea ‘o e Komiti Kakato´. ‘Oku ‘i ai e fifili mei he kakai´ ‘i he founga ngāue ko ia´.

Ka ko e fehu’i :

  1. Ko hai na’e Sea he Fale Alea´ he 2021? 2022? 2023? 2024?
  2. Ko e hā e me’a ‘oku hoko ki hotau kau taki´ he ‘aho ni?
  3. Ko e hā e me’a ‘oku ‘ikai ai ke mou fie talanga’i mo lea fefeka ‘i Fale Alea ke ta’ofi e ta’efaitotonu mo e va’inga mo e fakamole noa’ia e kakava e kakai masiva´ mo hono pehe’i honau ivi´?
  4. Ko hai ‘e ‘eke ki ai?

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

Share post:

spot_img
spot_img
spot_img

Popular news

More like this
Related

KOLE FAKAMOLEMOLE ʻA TONGA POWER KI HE KAKAI ʻO E FONUA ʻI HE TOUTOU MOTUHIA ʻUHILA

Kuo fakahoko ‘e he Tonga Power Limited (TPL) ‘enau...

U.S. EMBASSY TONGA STRENGTHENS FIGHT AGAINST MODERN SLAVERY- Human Trafficking

Dr. Sandie Morgan urges patience, restoration and trust for...

Strengthening Sister-City Ties: CROWN PRINCESS SINAITAKALA AND EAST PALO ALTO MAYOR VISIT VAIOLA HOSPITAL

Nuku’alofa, Tonga — The Ministry of Health welcomed Her...

Is the Parliament of Tonga build on Stolen Dreams? Is This Going to be Another Costly Move?

What is happening with the construction of the Parliament...